Επιχειρηματικότητα Καινοτομία

Round table για την επιχειρηματικότητα στην Κρήτη

Στα μέσα Σεπτεμβρίου, η ομάδα του Bizrupt διοργάνωσε και συντόνισε ένα round table, με σκοπό τη συζήτηση για την επιχειρηματικότητα στην Κρήτη. Τις προκλήσεις και τις ευκαιρίες που υπάρχουν γύρω από την επιχειρηματικότητα, αλλά και κινήσεις που θέλουμε να δούμε στο μέλλον.

Σε αυτή τη συζήτηση μάς έκαναν την τιμή να συμμετέχουν άνθρωποι με διαφορετικά backgrounds και ασχολίες, που, όμως, τους ένωνε ο ενθουσιασμός για την ανάπτυξη της επιχειρηματικότητας στο νησί μας. Ανάμεσά τους ήταν ο Αντιπεριφερειάρχης Επιχειρηματικότητας, Εμπορίου, Καινοτομίας και Κοινωνικής Οικονομίας, κ. Αντώνης Παπαδεράκης από την Περιφέρεια Κρήτης, το Επιμελητήριο Ηρακλείου, το Πανεπιστήμιο Κρήτης, το Ελληνικό Μεσογειακό Πανεπιστήμιο, το Ι.Τ.Ε., το STEP-C, καθώς και νέοι επιχειρηματίες της πόλης μας.

Στόχος μας ήταν να ακούσουμε τι έχει να πει η καθεμία και ο καθένας γύρω από το κομμάτι με το οποίο ασχολείται, συμπληρώνοντας έτσι ένα ολοκληρωμένο παζλ απόψεων για τα προβλήματα και τις προτεινόμενες λύσεις. Φυσικά, είχαμε κάνει κι εμείς τη δική μας ενδοσκόπηση πριν από τη συζήτηση, ώστε να δούμε κατά πόσο οι σκέψεις μας συνάδουν με τα υπόλοιπα μέρη. Με χαρά διαπιστώσαμε ότι είμαστε όλ@ στην ίδια σελίδα, ιδιαίτερα στον εντοπισμό των προβλημάτων και των εμποδίων για την ανάπτυξη του οικοσυστήματος καινοτομίας και επιχειρηματικότητας.

Παρακάτω, σας παρουσιάζουμε συνοπτικά τα σημεία που εντοπίσαμε από κοινού:

ΠΡΟΚΛΗΣΕΙΣ – ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ

Έλλειψη επιχειρηματικής γνώσης, αντίληψης και κουλτούρας

  • Οι νέοι δεν έχουν επαφή με την επιχειρηματική γνώση και τι σημαίνει επιχειρείν. Οι νέοι επιχειρηματίες παρουσιάζουν έλλειψη γνώσεων και κατανόησης των επιχειρηματικών διαδικασιών και του προϊόντος που θέλουν να πουλήσουν (τι είναι το προϊόν, πώς θα το πουλήσουν κ.λπ.)
  • Ταυτόχρονα, στην Ελλάδα έχουμε επιχειρηματικότητα ανάγκης και όχι ευκαιρίας, μία παθογένεια που έχει δημιουργήσει ένα στρεβλό μοντέλο επιχειρηματικότητας και λειτουργεί ανασταλτικά στην επιχειρηματική κουλτούρα.

Έλλειψη δικτύωσης – διασύνδεσης

  • Μεγάλη πρόκληση αποτελεί και η διασύνδεση ειδικά όταν πρόκειται για καινοτόμες επιχειρήσεις και όχι παραδοσιακές. Αν θέλουμε να δούμε μεγάλες επιχειρήσεις, πρέπει οι επιχειρήσεις να στραφούν σε αγορές του εξωτερικού.
  • Παρατηρούμε ότι οι νέοι επιχειρηματίες χρειάζονται βοήθεια για να βρουν συνεργάτες και ενδεχομένως επενδυτές και ότι το οικοσύστημα γενικότερα χρειάζεται να έρθει πιο κοντά, να αλληλεπιδράσει. Στο πλαίσιο της διασύνδεσης, υπάρχει κενό επίσης στην επικοινωνία οικοσυστήματος με τα ακαδημαϊκά ιδρύματα -μιλώντας για φοιτητές και ερευνητές που θέλουν να γίνουν επιχειρηματίες.

Έλλειψη ικανοποιητικής καθοδήγησης (σε όλα τα στάδια)

  • Χρειάζονται περισσότεροι και κατάλληλοι μέντορες, που οι νέοι επιχειρηματίες θα μπορέσουν να τους εμπιστευτούν, και που θα τους βοηθήσουν να αποφύγουν τα λάθη που έκαναν εκείνοι.
  • Επίσης, παρατηρείται δυσκολία στο ξεκίνημα μιας επιχείρησης για γραφειοκρατικούς λόγους, σημείο στο οποίο ένας νέος επιχειρηματίας χρειάζεται επίσης καθοδήγηση.

Έλλειψη εξειδικευμένου ανθρώπινου δυναμικού και κουλτούρας συνεργασίας

  • Μία ανάγκη από τις deep-tech επιχειρήσεις είναι η εύρεση εξειδικευμένων ανθρώπων στο business development.
  • Πρόκληση αποτελεί επίσης η σύσταση της ομάδας, δηλαδή πώς θα φτιάξουν οι νέοι επιχειρηματίες μια σωστή ομάδα και πώς θα τη διατηρήσουν, καθώς η επιχειρηματικότητα είναι συλλογική προσπάθεια.

Δυσκολία χρηματοδότησης

  • Μια νέα επιχείρηση συχνά αντιμετωπίζει δυσκολία πρόσβασης σε χρηματοδότηση, ιδιαίτερα αν μιλάμε για τον τεχνολογικό κλάδο όπου η ανάγκη χρηματοδότησης είναι μεγαλύτερη.
  • Η έννοια του επιχειρηματικού αγγέλου δεν υπάρχει καθόλου στην Κρήτη, συνεπώς ένας νέος επιχειρηματίας θα πρέπει να φτάσει έξω από τα όρια του νησιού για να πετύχει χρηματοδότηση.

Άλλες προκλήσεις

  • Οι νέοι επιχειρηματίες φοβούνται να “πέσουν στα βαθιά νερά” – πολλοί θέλουν να ξεκινήσουν τοπικά, ενώ θα έπρεπε να πάνε εξ αρχής στο εξωτερικό. Την ίδια στιγμή, φοβούνται και την αποτυχία και έχουν χαμηλή αυτοπεποίθηση.
  • Τέλος, τροχοπέδη αποτελεί και η αμφισημία του αναπτυξιακού σχεδιασμού: θέλουμε οικονομία χαμηλής γνώσης ή θέλουμε μια οικονομία που να παράγει υπηρεσίες και προϊόντα προστιθέμενης αξίας;

ΕΥΚΑΙΡΙΕΣ ΠΟΥ ΜΠΟΡΟΥΝ ΝΑ ΑΞΙΟΠΟΙΗΘΟΥΝ

Νέοι τομείς καινοτομίας

  • Μπορούμε να αναπτύξουμε την νεοφυή επιχειρηματικότητα έξω από την ακαδημαϊκή κοινότητα, καθώς υπάρχουν πάρα πολλές ευκαιρίες σε τομείς που μέχρι τώρα δεν έχουν αναδειχθεί, όπως ο αγροδιατροφικός τομέας και η σύνδεση του με τον τουρισμό, η εξοικονόμηση ενέργειας και η ανάπτυξη ανανεώσιμων πηγών ενέργειας.
  • Επίσης, η χαμηλή ψηφιοποίηση των επιχειρήσεων είναι μια ευκαιρία, ειδικά για όσους ασχολούνται με τη ψηφιακή οικονομία.
  • Τέλος, έχουμε θεσμικές εξελίξεις για την ενίσχυση της μεταφοράς τεχνολογίας, κάτι που είναι πολύ θετικό.

Σταδιακή δημιουργία κουλτούρας επιχειρηματικότητας και υποστήριξης

  • Τα ακαδημαϊκά ιδρύματα ενσωματώνουν συνεχώς αυτή την κουλτούρα και δίνουν την ευκαιρία στα νέα παιδιά να δράσουν – οι φοιτητές θα μπορούσαν να δραστηριοποιηθούν επιχειρηματικά.
  • Ταυτόχρονα, τα γραφεία μεταφοράς τεχνολογίας δίνουν ευκαιρίες σε νέους ερευνητές που θέλουν να γίνουν επιχειρηματίες, ενώ συναντάμε πλέον και hubs επιχειρηματικότητας στα ακαδημαϊκά ιδρύματα.
  • Επιπλέον, συναντά κανείς πια success stories Κρητικών επιχειρήσεων που προτρέπουν στο επιχειρείν.

Ανθρώπινο δυναμικό

  • Λόγω της συσσώρευσης ερευνητικού και ακαδημαϊκού προσωπικού στο νησί, υπάρχει πολύ μεγάλη τεχνογνωσία. Οι νέοι επιχειρηματίες μπορούν να έρθουν σε επαφή απευθείας για εύρεση προσωπικού πάνω στο δικό τους εκάστοτε αντικείμενο.
  • Επίσης, με την έλευση ξένων εταιρειών για δημιουργία tech hubs στην Κρήτη, δημιουργούνται νέες θέσεις εργασίας και προσελκύονται περισσότεροι άνθρωποι να διαμείνουν μόνιμα στο νησί (brain gain).

Παγκοσμιοποίηση και COVID

  • Πλέον, υπάρχει μεγαλύτερη ευκολία στο να μπορέσει ένας νέος επιχειρηματίας να “φύγει” από τη χώρα του, την ήπειρο του, να βγάλει το προϊόν του σε άλλες αγορές και να πάρει γνώση από άλλους επιχειρηματίες.
  • Η δικτύωση με όλο τον κόσμο είναι πια ευκολότερη λόγω της εξοικείωσης με τον online χαρακτήρα των επικοινωνιών.

Νέα προγράμματα & δράσεις στην Κρήτη

  • Μέσω του δικτύου «GNΩSI» γίνεται προώθηση των αναγκών των επιχειρήσεων της Κρήτης και σε άλλους οργανισμούς.
  • Ταυτόχρονα, η Περιφέρεια Κρήτης κάνει ενέργειες όπως το InnoDays, ένα τριήμερο καινοτομίας (25-27 Νοεμβρίου), όπου θα παρουσιαστούν και τα αποτελέσματα από τον ακαδημαϊκό διαγωνισμό επιχειρηματικότητας του “Φυτωρίου Ιδεών”.
  • Τέλος, το Bizrupt τρέχει σε σταθερή βάση δύο προγράμματα pre-incubation, για υποστήριξη των επιχειρηματιών αρχικών σταδίων (εκπαίδευση και mentoring).

Άλλες ευκαιρίες

  • Μεγάλη ευκαιρία αποτελεί η ύπαρξη επιταχυντή για startups και αρκετών (online και μη) incubators, σε πανελλαδικό επίπεδο, που βοηθούν μικρές ομάδες να βγουν στην αγορά.
  • Συνδυαστικά, υπάρχουν νέα χρηματοδοτικά εργαλεία που μπορούν να βοηθήσουν νέες επιχειρήσεις πχ. Ελληνική Αναπτυξιακή Τράπεζα, νέα VCs, microfinance.

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ & ΣΚΕΨΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟ ΜΕΛΛΟΝ

Τι είναι ήδη προγραμματισμένο/ αναμένεται

  • Η Περιφέρεια Κρήτης τρέχει το “Παρατηρητήριο Καινοτόμου Επιχειρηματικότητας” με σκοπό την ανάπτυξη δράσεων υποστήριξη νεοφυών επιχειρήσεων, ενώ σύντομα, θα δημιουργηθεί ένα πρόγραμμα υποστήριξης κοινωνικής επιχειρηματικότητας και σχετικός διαγωνισμός. Έρχεται επίσης ειδική χρηματοδότηση για υποστήριξη επιχειρήσεων στην Κρήτη.
  • Από την πλευρά του STEP-C υπάρχει η επιδίωξη να χρηματοδοτούνται επιλεκτικά ομάδες που μπορούν να προχωρήσουν (pre-seed capital) και να γίνει ανασχεδιασμός υπηρεσιών που παρέχονται σε νεοφυείς επιχειρήσεις.
  • Επίσης, το STEPC δημιουργεί στα Χανιά μια νέα δομή-θερμοκοιτίδα σε συνεργασία με το Πολυτεχνείο Κρήτης και την υποστήριξη της Περιφέρειας Κρήτης. Τους επόμενους μήνες θα πάρει σάρκα και οστά, φιλοξενώντας 20-30 επιχειρήσεις.

Τι θα θέλαμε να δούμε ακόμη

  • Η πληροφόρηση έχει πολύ μεγάλη αξία, αλλά πρέπει οι νέοι επιχειρηματίες να μπορούν να τη βρουν εύκολα. Επομένως, χρειάζεται καλύτερη επικοινωνία από τις δομές που έχουν και πρέπει να διαδώσουν την πληροφορία.
  • Υπάρχει έντονη ανάγκη επαφής των υφιστάμενων μικρών επιχειρήσεων με τις μεγάλες επιχειρήσεις της Κρήτης, ενώ οι μεγάλες επιχειρήσεις πρέπει να γνωρίζουν τι γίνεται στα ερευνητικά ιδρύματα, για να εντοπίζουν νέες ευκαιρίες ή λύσεις που έχουν ήδη προκύψει.
  • Επίσης, υπάρχει η ανάγκη δημιουργίας ενός δικτύου επιχειρηματικών αγγέλων -ιδιωτικά κεφάλαια από υφιστάμενες επιχειρήσεις, καθώς και περισσότερες ευκαιρίες για networking.
  • Τέλος, είναι κρίσιμη η προσέλκυση τεχνολογικών επιχειρήσεων από το εξωτερικό.

Ευχαριστούμε πολύ για τη συμμετοχή τους, την Περιφέρεια Κρήτης, το Επιμελητήριο Ηρακλείου, το Πανεπιστήμιο Κρήτης, το Ελληνικό Μεσογειακό Πανεπιστήμιο, το Ι.Τ.Ε., το STEP-C, το DevStaff, την Hashtag Digital, την Openichnos & OpenIT, την Tourmie, την Chinese for you, την Mentionlytics και την EnzyQuest.

ΑΛΛΑ ΝΕΑ